Leer meer

Wereldoorlog II

75 jaar geleden

September 1944

Op 6 juni 1944 landen de geallieerden in Normandië, maar het duurt nog tot 2 september vooraleer Mons als eerste stad van België bevrijd wordt. In de volgende dagen bevrijden Britse (met o.m. de Belgische brigade Piron) en Amerikaanse troepen ook Brussel, Antwerpen en Luik. Intussen trekken Polen en Canadezen door West- en Oost-Vlaanderen. Ook het Belgisch verzet speelt een belangrijke rol.

 

Market Garden

Midden september begint de operatie Market Garden, met als doel door Nederland rond de Duitse Westwall te trekken. Deze combineert meerdere luchtlandingen (Market) met een landoffensief (Garden) vanaf Leopoldsburg. De operatie mislukt gedeeltelijk doordat de Nederrijn bij Arnhem niet kan overgestoken worden (‘A bridge too far’).

 

Slag om de Schelde

Een groot probleem is dat de bevoorradingslijnen vanaf de Franse kust veel te lang zijn. De vrijmaking van de (Wester)schelde en de haven van Antwerpen is de cruciale oplossing. Er volgt een hevige strijd om de Scheldemonding en voor de Belgische en Nederlandse kust. In deze gevechten speelden de Canadezen een belangrijke rol. Pas op 28 november 1944 kunnen de eerste geallieerde schepen in Antwerpen aanleggen. Maar de Duitsers geven zich niet gewonnen en zaaien terreur met hun nieuwe V1 en V2 ‘Vergeltungswaffe’.

 

Ardennenoffensief

Vanaf 16 december 1944 proberen de Duitsers ook met een groot offensief vanuit de  om Antwerpen terug te grijpen, de zogenaamde ‘Battle of the Bulge’. De Duitse belegering van Bastogne wordt legendarisch en nog meer het Amerikaanse antwoord op de vraag tot overgave: ‘Nuts!’ Het duurt nog tot eind januari 1945 vooraleer de geallieerden het gros van de Duitse vooruitgang teniet gedaan hebben. Vanaf dan zijn de Duitsers overal aan het front in het defensief. De geallieerde opmars in Duitsland kan nu eindelijk vooruitgaan.

 

Bevrijding van de Kampen

Intussen wordt met de bevrijding van de concentratie -en uitroeiingskampen de ongeziene omvang van de Nazigruwelen duidelijk. Vooral de bevrijding van Auschwitz-Birkenau op 27 januari 1945 leidt tot grote verontwaardiging. Vanuit de kazerne Dossin in Mechelen waren 25.274 Joden en 354 Roma gedeporteerd. Daarvan zijn er bij de bevrijding van de kampen nog slechts 1.395 in leven. Ook van de meer dan 3.600 (vooral) verzetslieden die in het doorgangskamp van Breendonk gepasseerd zijn, heeft de helft de oorlog niet overleefd.

 

Einde van Wereldoorlog II

Op 8 mei 1945 capituleert Nazi-Duitsland en is de Tweede Wereldoorlog in Europa voorbij. Daarna volgt een turbulente periode van repressie, het rouwen om de doden en wederopbouw.